11 kwietnia 2018r. odbyło się posiedzenie wspólne sejmowych komisji: Edukacji, Nauki i Młodzieży oraz Samorządu Terytorialnego. Tematem posiedzenia było wysłuchanie „Informacji Minister Edukacji Narodowej Pani Anny Zalewskiej na temat sposobu oraz stanu przydzielania nauczycielom zajęć z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej, a także w sprawie skali nieprawidłowości w zakresie czasu pracy nauczycieli prowadzących specjalistyczne zajęcia w bieżącym roku szkolnym”.
Posiedzenie zostało zwołane na wniosek grupy posłów z Platformy Obywatelskiej, w związku z wynikami badań zrealizowanych przez ZNP.
Z zebranych danych wynika, że, w :
- 55% przedszkoli
- 48% szkół podstawowych
- 39% szkół ponadgimnazjalnych
zajęcia z pomocy psychologiczno – pedagogicznej nauczyciele realizują nieodpłatnie, w ramach godzin statutowych lub wymuszonego wolontariatu.
Stanowisko resortu przedstawiła sekretarz stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej – Marzena Machałek.
Według MEN, jest to praktyka bezprawna, ponieważ od 1 września 2017 r. nie wolno nauczycielom zlecać tego typu zajęć w ramach godzin statutowych, a zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej powinny być realizowane przez nauczyciela w ramach tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin nauczyciela, czyli tzw. pensum, albo w ramach godzin ponadwymiarowych. Jednocześnie przedstawicielka MEN wskazała, że to na poziomie lokalnym ( w JST ) podejmowane są decyzje m.in. o sposobach zaspokajania potrzeb dzieci i młodzieży czy wymiarze godzin, które wynikają z rzeczywistych, rozpoznanych potrzeb w tym zakresie. Aktualnie wizytatorzy KO monitorują sposób realizacji pomocy psychologiczno – pedagogicznej a raport końcowy na ten temat pojawi się w czerwcu.
W trakcie dyskusji padło pytanie do Pani Wiceminister – Dlaczego na bieżąco wizytatorzy KO nie reagują na występujące nieprawidłowości ?
W odpowiedzi usłyszeliśmy, że związki zawodowe powinne zgłaszać tego typu problemy do Państwowej Inspekcji Pracy.
W dyskusji głos zabrała przewodnicząca ZZ „Rada Poradnictwa” wskazując m.in. na następujące problemy związane z realizacją pomocy psychologiczno – pedagogicznej:
- Obowiązujący system pomocy psychologiczno – pedagogicznej nie gwarantuje równego dostępu dla wszystkich potrzebujących uczniów . Pomoc uzależniona jest od zamożności JST. Finansowanie zadań związanych ze wsparciem i pomocą psychologiczno – pedagogiczną jest uwzględnione w podstawowej kwocie subwencji oświatowej , która nie pokrywa wszystkich kosztów. Należy zwiększyć nakłady na oświatę oraz wyodrębnić w subwencji środki na pomoc psychologiczno - pedagogiczną.
- Wzrasta liczba dzieci wymagających wsparcia i pomocy – aktualnie, wg ostrożnych szacunków, co trzeci uczeń wymaga pomocy specjalistycznej ( co piąty trafia do poradni psychologiczno – pedagogicznych ).
- Przepisy prawa oświatowego różnicują czas pracy nauczyciela realizującego zajęcia specjalistyczne ( zajęcia rewalidacyjne trwają 60 min., zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno – pedagogicznej – 45 min. ) co powoduje zróżnicowanie płacowe za wykonywanie analogicznych zadań i zajęć, często w tej samej placówce i z tym samym uczniem.
- Obowiązujące przepisy prawa wskazują na konieczność posiadania przez nauczyciela realizującego zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno – pedagogicznej kwalifikacji z minimum 2 – 3 ukończonych kierunków studiów podyplomowych, przy żenująco niskiej gratyfikacji finansowej
- Zbyt często zmieniane jest rozporządzenie o kwalifikacjach nauczycieli, co powoduje brak poczucia stabilności w zawodzie, zwłaszcza wśród osób realizujących zajęcia z pomocy psychologiczno - pedagogicznej lub rewalidacji. Wszystkie kwestie związane z kwalifikacjami winne być rozstrzygnięte na poziomie ustawy.
Okazuje się, że w 40% szkół i placówek nie jest zatrudnionych pedagog lub psycholog.
Zarząd Krajowy ZZ Rada Poradnictwa rekomenduje by przy opiniowaniu arkuszy organizacyjnych szkół i placówek, na rok szkolny 2018/2019, bardzo wnikliwie podchodzić do przedkładanych propozycji planowanych zajęć z pomocy psychologiczno – pedagogicznej, a przy ich braku lub zbyt niskim poziomie ( w stosunku do potrzeb ) - negatywnie opiniować arkusze organizacyjne.